पेरिस: वैज्ञानिकहरूले भविष्यमा पृथ्वीमा ठोक्किन सक्ने विशाल उल्कापिण्डलाई परमाणु बमको प्रयोग गरेर मोड्न सकिने सिद्धान्तलाई एक ल्याब परीक्षणमार्फत पुष्टि गरेका छन्। परीक्षणमा वैज्ञानिकहरूले १२ मिलिमिटर आकारको “नक्कली उल्कापिण्ड” लाई एक्स-रेको प्रयोगले विस्फोट गराएका थिए, जसले उल्कापिण्डलाई विपरित दिशामा तीव्र गतिमा धकेल्न सफल भएको देखायो।

सफल परीक्षण, तर ठूला उल्कापिण्डमा चुनौती
सन् २०२२ मा नासाको डीएआरटी मिशनले १६० मिटर चौडा उल्कापिण्डलाई ठोक्काएर दिशा परिवर्तन गराएको थियो, तर ठूला उल्कापिण्डहरूका लागि मात्र यस्ता टक्करहरू पर्याप्त नहुन सक्ने निष्कर्ष निकालिएको छ। जस्तो कि ६६ मिलियन वर्षअघि १० किलोमिटर चौडा चिक्सुलब उल्कापिण्डले पृथ्वीमा ठोक्किएर डायनासोरसहित ७५ प्रतिशत जीवन समाप्त गरेको थियो, यस्ता ठूला खतरा टाल्न परमाणु विस्फोट नै अन्तिम उपाय हुन सक्छ।

परमाणु विस्फोटले उल्कापिण्डलाई ‘रकेट इन्जिन’ बनाउँछ
सन्दिया नेशनल ल्याबको एक्स-रे मेसिन प्रयोग गरेर गरिएको परीक्षणले उल्कापिण्डको सतह वाष्पीकृत गर्‍यो र त्यसले उल्कापिण्डलाई रकेट इन्जिनजस्तै तीव्र गतिमा पछाडि धकेल्न सफल बनायो। यो परीक्षणले देखाएको छ कि परमाणु विस्फोटको प्रयोगले ठूला उल्कापिण्डलाई पनि पथ परिवर्तन गराउन सकिन्छ, यदि हामीसँग पर्याप्त समय अगाडिको जानकारी छ भने।

परीक्षणको चुनौती र अनिश्चितता
यस्ता परीक्षणहरू वास्तविक परमाणु बम प्रयोग गरेर गर्न खतरनाक र अन्तर्राष्ट्रिय सम्झौताले प्रतिबन्धित छ। थप जाँच आवश्यक छ, किनकि सबै उल्कापिण्डहरू एउटै संरचना वा सामग्रीका हुँदैनन्। उदाहरणका लागि, डीएआरटीले ठोक्काएको उल्कापिण्ड ‘डिमोर्फोस’ एक थुप्रो ढुंगाहरूको समूह मात्र रहेको पाइएको थियो। त्यसैले, उल्कापिण्डको संरचनामा भर पर्नु पर्ने भएकाले विभिन्न परिदृश्यका लागि तयारी आवश्यक रहेको वैज्ञानिकहरूले बताएका छन्।

भविष्यको योजना
यदि कुनै दिन पृथ्वीलाई उल्कापिण्डबाट बचाउन परमाणु विस्फोट आवश्यक भएमा, बमलाई उल्कापिण्डबाट केही किलोमिटर टाढा विस्फोट गराउनुपर्ने हुन्छ, जसको दूरी लाखौं किलोमिटर टाढा पृथ्वीबाट नै गरिने बताइएको छ।